W 2026 roku szkolnictwo w województwie podlaskim przeżywa etap intensyfikacji inwestycji, rozwijania projektów STEM i „szkół robotów”, a także zmagania z deficytami kadrowymi.

Inwestycje w infrastrukturę szkolną

W 2026 roku podlaskie gminy ogromną uwagę kładą na inwestycje w edukację: województwo wypłaca dotacje na rozbudowę i modernizację szkół podstawowych, zawodowych oraz ośrodków szkolenia ustawicznego. W ramach Streamu „Inwestycje w edukację” (działanie 4.1 Funduszy Europejskich w ramach FEDP 2021–2027) rolnicy, firmy i samorządy mogą ubiegać się o środki na modernizację szkół, laboratoriów, a także ośrodków kształcenia zawodowego.

W Białymstoku, np., w ramach konkursu „Top Inwestycje 2026” głosuje się na projekty, w tym te dotyczące edukacji, co oznacza, że społeczeństwo wybiera priorytety inwestycyjne, z którymi następnie działają lokalne władze. W gminach, takich jak Ciechanowiec, dotacje przeznacza się na podnoszenie jakości nauczania w szkole podstawowej, z uwzględnieniem rozwoju umiejętności językowych, matematycznych, informatyki, a także działań ekologicznych i psychologicznych.

„Szkoły robotów”, AI i projektu STEM

Dużym impulsem w 2026 r. jest rozwój nowoczesnych pracowni STEM i sztucznej inteligencji (AI) w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych w podregionach podlaskich. W Powiecie Siemiatyckim podpisano umowy, w ramach których w szkołach zostaną stworzone pracownie AI i STEM, a także laboratoria przyrodnicze dla technikum rolniczego. Ministerstwo Cyfryzacji, w ramach Krajowego Planu Oświatowego, wspiera przekazanie szkole omówionej już ponad 16 000 pracowni AI i STEM, a urządzenia są montowane w szkołach na terenie całego kraju, także w województwie podlaskim.

Nowe projekty, takie jak „Smart Education for Industry 4.0”, wprowadzają w 8 szkołach zawodowych w Podlaskiem praktyczne nauki obsługi i programowania robotów oraz obrabiarek sterowanych komputerowo, przygotowując młodzież do pracy w przemyśle 4.0. Inne projekty unijne, np. „Dostępne Podlaskie – szkolenia i doradztwo dla jednostek samorządu terytorialnego”, z kolei skupiają się na wsparciu administracji lokalnej w zakresie dostosowania edukacji do potrzeb rynku pracy.

Szkolenia dla nauczycieli i kadra

Ważną rolę w podlaskich szkołach grają szkolenia i doradztwo dla nauczycieli. W Białej Podlaskiej, np., w ramach Funduszy Europejskich, organizowane są szkolenia, które podnoszą kompetencje pedagogów, aby zwiększać szanse uczniów i ich kompetencje zawodowe, co zwiększa ich szanse na zatrudnienie. Podobne programy, współfinansowane przez Unię, obejmują szkolenia z wykorzystania nowych technologii, pracy w zespołach, a także rozwijania kompetencji STEM i cyfrowych.

Jednocześnie szkolnictwo w Podlaskim boryka się z wyzwaniami kadrowymi – w wielu miastach, szczególnie w mniejszych gminach, brakuje nauczycieli, a także specjalistów, tacy konsultanci, psychologowie, a także informatycy, do efektywnego wykorzystania nowych laboratoriów AI i robotów. Współczesne programy szkoleniowe próbują wyrównać tę linię, ale potrzebne są długoterminowe inwestycje w kadrę, a także atrakcyjne warunki pracy w regionie.

Źródła:

• Zarząd Województwa Podlaskiego – dotacje 2026 na edukację, kulturę, OZE, zdrowie – https://www.miastosuwalki.pl/artykul/4417,decyzje-zarzadu-miliony-na-wode-energie-edukacje-i-kulture-w-podlaskiem

• Fundusze Europejskie dla Podlasia – inwestycje w edukację (działanie 4.1) – https://funduszeuepodlaskie.pl/aktualnosci/nabory-wnioskow-inwestycje-w-infrastrukture-szkolnictwa-zawodowego-oraz-ustawicznego-2-25/

• Powiat Siemiatycki – pracownie AI i STEM w szkołach – https://samorzad.gov.pl/web/powiat-siemiatycki/juz-wkrotce-nasze-szkoly-zostana-wyposazone-w-nowoczesne-pracownie-ai-i-stem

• Krajowy Plan Oświatowy – pracownie AI i STEM w szkołach – https://kuratorium.bialystok.pl/kuratorium/aktualnosci/szkoly-podstawowe-i-ponadpodstawowe-z-wyposazeniem-do-nauki-zdalnej-pracowniami-ai-i-stem/

• Smart Education for Industry 4.0 – projekt w 8 szkół zawodowych w Podlaskiem – https://funduszeuepodlaskie.pl/aktualnosci/rusza-strategiczny-projekt-smart-education-for-industry-4-0/